** nakaupo ako sa kama habang nagbabasa ng libro nang muli kong madinig ang kanta ng Death Cab for Cutie sa radyo. may kakaibang kislot akong naramdaman, hindi ko ma-explain kung bakit. minsan sa punto natin makakadama ka ng pag-ibig at magpapaka-Orpheus ka para lamang ipagpatuloy ang pagmamahalan. o di kaya ayaw mong mangyari ang ganun kaya nagbibigay ka ng assurance. 'I will follow you into the dark." ang sarap pakinggan.

(tama na ang pagiging cheesy. heto ang music video ng Death Cab for Cutie na I Will Follow You Into The Dark)




** sa kasalukuyan, binabasa ko si Raymond Carver. suwerte kasi na nakabili ako sa Booksale ng kanyang short story collection na Cathedral sa halagang forty pesos. sa kakabasa ko sa kanya halos lunurin ako sa pagkainggit sa istilo niya sa pagsusulat. pang-rabaw lang ang pagdedescribe niya sa kanyang mga kuwento ngunit kung susuriin nang mabuti may tension na nagaganap. nakokontrol din niya ang emosyon ng paglalahad at hinahayaan niya sa mga mambabasa ang kani-kanilang opinyon. ganito ang formula na kadalasang gamit niya -- nagsisimula ang kuwento kung saan ilalahad kung ano ang mangyayari (maaring pagbisita ng isang bulag na kaibigan ng asawa, o di kaya pagpunta sa bahay ng isang katrabaho) tapos sa tension na nagaganap (maiilang sa bulag na kaibigan ng asawa o sa isang peacock na nasa bahay ng katrabaho). inilalahad niya ang buong kuwento sa napaka-smooth na transistion hanggang sa dumating sa katapusan kung saan sasambulat ang ilang repleksyon (drinowing ng narrator at bulag ang isang cathedral upang ipadama sa nauna na may kakulangan din siya, o di kaya maghihiwalay ang mag-asawang pumunta sa katrabaho ng narrator dala ng hindi nila maaring ipilit ang mga bagay na ikinainggit nila). sa buong koleksyon na yun, nabihag ako sa mga kuwentong Feathers, A Small, Good Thing at Cathedral. dito inexhibit ni Carver ang kanyang pagiging genius sa larangan ng fiction.

matapos mabasa ang Feathers, naisulat ko ang 'Dyurds' isang maikling kuwento (na pinasa sa Iyas samantalang may ilang bahagi ng kuwento ang aksidenteng nabura) na halos itinutulad ko sa istilo ni Carver. hindi ko masasabing nagtagumpay ako pero nagawa ko rin kahit papaano ang magdrama sa puntong iyon. malayo sa dalawang kuwentong naisulat ko sa unang bahagi ng taon. 'For Johnny Knoxville' ay pinasa ko para sa Wasak Anthology. isa itong transgressive fic na tumatalakay (sana tumalakay siya) sa responsabilidad at sa Jackass. gusto kong ipakitang immature ang mga taong naeengganyo sa mga stunt nila Johnny Knoxville sa pamamagitan ng paggaya sa kanila. ang pinakaturning point ng kuwento ay nang kinain ng narrator ang sarili niyang anak (fetus lang yun). maraming kulang na elemento ang nasabing kuwento pero ipinasa ko pa rin. ang pangalawa nama'y ang 'Alaala' isang pseudo-literary at pa-pop na kuwento. si Jonathan Nolan at HP Lovecraft ang impluwensya sa kuwentong ito na tumatalakay sa pagiging OC at mga halimaw na may galamay. maraming tanong ang di nasagot ng kuwento dahil sa kailangang iklian ang nasabing akda para maipasa ko sa koleksyon na 'Pinoy Amazing Adventure 2' kung saan inimbitahan ako ni Vlad Gonzales na magpasa. nasa kamay na raw iyon ng management at pinag-iisipan.


** gusto ko rin mabasa si Ernest Hemingway, lalo na ang kanyang mga short stories. katulad ni Carver (idol niya si Hemingway at Chekov) pareho sila ng istilo sa pagsusulat. pareho rin kung minsan ang mga bagay na kanilang tinatalakay. kung may isang kuwento si Hemingway na gustong-gusto ko ito ang 'A Clean, Well-lighted Place'. isa itong meditation sa kalungkutan at katandaan. simple lang ang pagkakalahad ng kuwento, walang masyadong grandyosong paglalarawan pero napakalakas ng tama. isa ito sa mga kuwentong sana ako na lang ang nagsulat. sa sobra kong inggit gagawa ako ng ganyan, ipinangako ko sa sarili.

** entertainment naman bago maging seryoso ang usapan. isa munang kanta mula kay elliot smith, ang kanyang Oscar nominated na kantang 'Miss Misery':

Miss Misery – Elliot Smith




** malapit na ang April. ilang araw na lang kung tutuusin pero wala pa akong plano sa bakasyon ko sa last week ng nasabing buwan. gusto kong umuwi sa amin. namimingaw na ako sa dagat ng Masbate at ang amoy nito sa may pantalan. at pagdating ko doon, busy ang mga tao dahil kakandidato ang isa kong pinsan bilang vice-mayor. ganun sa pamilya namin, kapag gusto mong gumawa ng pangalan yumaman ka muna o di kaya kumandidato ka. uuwi ako pero di ako tutulong sa kampanya (as if my panghatak ako sa mga botante). uuwi ako para magpahinga.

** tatapusin ko ang entry na to sa pamamagitan ng isang sayaw. isipin na lang ninyo na ako si Elrand ng Kings of Convenience. ako yung naka-Adidas na jacket at puting tight-fitted na 'pajama' na halos walang brief dahil may bumabakat. isipin ninyo ako yung nagtuturo ng kakaibang swing sa mga batang ballerina. isipin ninyo ako ang magpapauso ng isang goof dance dahil seryoso ang sumasayaw (mga tinuruan) magiging isang seryosong dance craze ito. ako yan, isipin ninyo.

Kings Of Convenience - I'D Rather Dance With You

Hindi bawal ang magmura. Bawal ang hindi makinig sa bagong wasak na album ng Sago.

Radioactive Sago Project is back! No, hindi sila political band as the title of their newest effort suggested. No Tim Yap and No Celine Lopez this time as paradox and irony sway with every horns, beats, and strings. If their first and second attack are more of a spoken words and jazz and punk and the avant-garde, dito kumakanta si Lourd with his mob, kumakanta ang mga horns to the beat of Motown and ragtime, the strings has a more into afro-latin and funk.

George Estregan Groove Explosion gives a 70s and 80s Pinoy spy-action flick. Sayang at nagtiyaga ang Agent x44 sa novelty approach ni Vhong Navarro para sa kanilang soundtrack. This instrumental is more than a James Bond's themes. Paano kung meron kang marching band, heavy guitar riffs, growling monster, and a choir of a drunken punk mafiosos? Ang sagot, Wasak na Wasak. Ang sosyedad nati'y wasak na wasak, ika nga sa mga lyrics ng kanta. Kaya isa sa mga wasak na wasak na track ito. Mapanuri. Kumakanta ang kalahati ng banda sa Basagan ng Mukha, another brilliant move from the band and let the the strings and the precussions do the melodies. Sa bandang hulihan, bumanat ang mga horns na para bang binibigyan tayo ng isang eksena mula sa Tom and Jerry Cartoon Show. Habulan, hatawan, basagan ng mukha.

Pinasikat ni Ariel Ureta ang katagang 'Sa ikakaunlad ng bayan, bisikleta ang kailangan' sa isang noontime show na ikinais daw ni Marcos dahil sa panggago niya sa islogan ng Bagong Lipunan. Lourd and his mob, used this phrase for social awakening dagdagan pa ng napakaraming dose ng sarcasm. Isa uling mapanuring kanta ang Bisikleta. Kung bakit ganun, wag ka nang magtanong. Starting with a latin beat, Alak, Sugal, Kape, Babae, Kabaong is an aural attack to the core of our conciousness. This track plays on different genre including latin beats, punk, and blues. Nakaka-LSS ang kantang ito, lalo na yung mga bisyo inilista nila at nakakasiguro silang ibabaon sa utak mo ang mga ito. And in the end, isang chant ng Kabaong madidinig suggesting na lahat ng mga mabisyong tao ay mamatay ng maaga. Hindi rin nawala ang absurd and dark humor ni Lourd sa album na ito, lalo na sa kantang Superhatdog. Fusing comics theme song absurd reality and a little bit of reggae give this track a memorable seven-minute experience to the future. Ang instrumental track na Raul Aragon = Ricky Torre ay isang tribute para sa isang Sampaguita Film legend. Kung nabubuhay lamang ang Sago noon at uso na ang mga OST, marahil kasama ito sa Lo Waist Gang OST.


Mambo become the flavor of Mambo Rat (a pun on male sex organ). Habang pinapakinggan di ko maiwasang maikumpara 'to sa mga 1930s Mickey Mouse flicks (lalo na yung The Band Concert) at mga Technicolor animations ng Warner Bros. kung saan may ala-Cafe Havana na setting, punong-puno ng usok at sumasayaw ang mafiosong daga. Cubanong-Cubano ang dating lalo na't may nagmumumble ng ilang Spanish at Spanish kuno. To add further masculinity sa kanta, may mga sexual tones ang kanta lalo na sa prefrence ng babae. Ang pinaka-political sa lahat ng kanta ng Sago sa album na ito ay ang Foodtrip. Globalization at ang epekto nito sa maliliit na magsasaka at sa tinatawag na microeconomy ng gobyerno. Ang awiting Bahay-Kubo ang ginamit na sample ng kanta at unti-unti ang naging pasada hanggang sa maging lantaran ang pagiging punk nito.

Irony ang bumubuhay sa Maynila, ito ang nais ipahiwatig ng track na Nasusunog na ang Maynila (parang The Clash, ano?). Naging internet hit ang tula ni Pete Lacaba na 'Lahat ng Hindi Ko Kailangang Malaman, Natutunan Ko Sa Mga Pelikulang For Adult's Only' -- isang mapanuring pag-aanalisa sa mga pelikulang Pinoy na tumatalakay sa prostitusyon. Isang explotation sa moralidad at pagsasa-soap-opera sa mga buhay ng mga puta. At dahil dito, isang poetry reading ang ginawa nila Lourd para mas lalong ma-immortalized ang tula ni Pete Lacaba. Kung bibigyan ng pansin, sarkastiko ang mga instrumento rito pagbibigay diin sa explotation na nagaganap para sa mga puta. Ito ang For Adult's Only ng Radioactive Sago Project. Kung tutuusin sa simula ng kantang Sisboombay, aakalain mo isang western film ito ngunit dahan-dahan kang dinadala sa isang pseudo rock-novelty. Ito ang sagot nila sa mga novelty songs na gaya ng Yeye Bonnel at ilang kantang Camo kung saan ginagamit ang larong bata para gamitin sa musical monopoly sa larangan ng novelty.

** dahil napapalapit na ang eleksyon, nagiging bukambibig na ng mga tao ang pulitika. sino ang malinis? sino ang may kakayahang magpatakbo ng ating bansa? ganitong-ganito ang mga eksena natin, pero kung tutuusin kung bakit kailan nalalapit ang eleksyon saka tayo nagtatanong. bakit hindi tayo nagtatanong matapos ang ganitong okasyon? takot lang ba tayo ihayag ang katotohanan ng ating kamalian? marahil nga. isang usapin para sa mga pilipino ang di natin pagtanggap ng ating kamalian. minsan nagmamalinis tayo. 'di ko yan binoto, kasalanan ninyo yan hindi sa akin,' yan ang madalas nating madinig sa mga nagmamalinis, ang ayaw mabato ng pagsisi. pero, hindi ba may kasalanan din siya sa unang banda. responsibilidad niyang tulungan ang ilang botante kung bakit hindi dapat iboto ang isang kandidato. hindi dirty tactics ito, ito ay isang karapatan ng bawat botante, ang malaman ang plataporma at baho ng bawat kandidato. responsibilidad iyan tulad ng responsabilidad natin bumoto.

** o sige, agitated ako tungkol sa usaping pulitika. bakit hindi, sa inaraw-araw na ginawa ng diyos ito na lamang ang madidinig ninyo. i want a quality time para makapanood ng telenovela pero heto sila mike defensor, miguel zubiri, prospero pichay, manny villar, kiko pangilinan, loren legarda bombarding me with their clumsy and crappy political ads. walang malinaw na plataporma puro pagpapakyut. kahit nga sa radyo di na sila naawa. nagawa pa ng mga friends of zubiri na ipatugtog ang jingle niya sa nu. di naman natin masisi ang mga networks because they are doing it for business' sake pero naman kung lulubos lubusin na nila ang ganyan gumawa naman sila ng may dating hindi puro panggagarapal ang ginagawa (except tito sotto's ad, wala pa sa fraction of seconds yung mukha niya dun saka halatang crime prevention ang plataporma niya). ilan sa mga political ads na may dating yung kay raul rocco's presidential campaign at saka sa tambalang pareng juan flavier at mareng winnie monsod last 2001 election the same year lumabas ang 'sipag at tiyaga' ni manny villar na classic na inispoof ni michael v as 'sipa at tadyak'.

** mabuti pa si kiko, hindi pangilinan kundi montesena, isang kasamahan sa LIRA. nakapagpasa na siya para sa UST workshop samantalang ako di ko man lang natapos ang pagdedekonstrak sa ilang mitolohikal na nilalang. tanging si Santa Clause, Kupido, at Hanuman ang mga nagawa ko. yung kay Hanuman di pa nga ako solve dun. parang marami pang salik ang nawawala, hindi pa rin ganun kakonkreto ang argument na gusto kong ipalabas. sa ngayon, niluluto ko ang tula ayon sa Bakunawa at Minokawa. sana magawa ko ito ng maisali sa Iyas Writing Workshop kung hindi ko matapos ang mga binabalak na kuwento.

** approved na kahit papaano ang vacation leave para sa April 23 - 27. wala pang buong plano maliban sa (crossing my finger) Iyas Writing Workshop. kung hindi pumasa ayos lang siguro pahinga. isang long deserve vacation. pero binabalak ko rin ang mag-backpacking. sasakay lang ako ng bus at bahala na kung saan mapadpad. gagawin kong lagalag ang aking mga paa at magbubutas na rin ako ng bulsa. bahala na kung anong mangyari.

** kung may nakakapansing tsismoso ako ginagawa kong dahilan ang pagiging ECE graduate ko. may lima kaming electronic communication subjects at meron ding broadcasting at data communication kaya madali naming naikakalat ang hot items. biruan nga namin ng mga college friends ko lahat ng tsismis sa North building ng mapua nairarating namin sa tambayan namin sa fire exit sa south west. ang mga tagadala ng balita lalo na sa mga tsismis ng mag-on na mga professor ay kaming taga ECE. may isa pa kaming biruan kung paano malalaman kung sino ang nag-oocuppy ng isang room sa north third floor (balwarte ng School of EE-ECE-CoE). kapag dumating ka at ang klase ay tungkol sa babae ang usapan, malamang mga EE yun. namana na nila ang kamanyakan ng mga ME. dahil hindi na sila nalilibugan sa usapang kuryente. kapag dumating ka at seryosong usapang pang-relasyon siguradong COE ang mga nasa kuwarto. paano ba naman buong stay nila sa majoring puro computer software at hardware, matinding logic ang pinapaiiral nila kaya pati sa relasyon logic pa rin ang ginagamit. samantalang kung ang madidinig mo'y ganito 'talaga?! sila na ba? dati sila ni blank ah. nag-break na pala sila? bakit?' siguradong ECE ang mga yun. at ang itunuturong dahilan, gaya nang nasabi ko sa itaas.

pero kung di uubra ang ganyang reasoning (ilan sa mga di kumakagat ay sila mao at claire ng LIRA) sinasabi kong fictionist ako at gusto kong malaman ang buhay ng iba't-ibang tao. kasi ang tsismis, walking book yan. bukas na libro ang buhay ng isang tao kapag napagtsismisan. ang sarap usisain, uriratin, pakialaman, o i-workshop. sa point of view ng isang fictionist, ang magagandang balangkas ay nagmumula sa tsismis. bakit naghiwalay si ganyan? si blank pala at si blank ay parehong blank. dito naiiformulate ang mga tanong na what-ifs? paano kung hindi nagkahiwalay sila? paano kung hindi parehong blank si blank at blank. mapapaglaruan ng manunulat o fictionist ang relasyon ng bawat isang eksena. mabibigyan niya ng bagong perspektiba ang kuwentong kanyang nasagap. at isa pa, hindi ba mas masarap makinig ng tsismis kaysa basahin ito. napa-conversational ng tono, casual at maari kang gumamit ng balbal. at pagkatapos ang tsismoso at tsismosa ang perpektong halimbawa ng unreliable narrator. maari nilang dugtungan o bawasan ang bawat balitang kanilang nasasagap. at sa parte ng tagapakinig nasa kanila na iyon kung paniniwalaan nila o hindi. settling a doubts sa kuwento.

bakit nga ba nauwi sa tsismisan ang entry na 'to. dahil magandang halimbawa ito ng writing exercise. kapag may nadinig kang tsismis isulat mo ito sa tono ng nangtsitsismis. sa ganitong paraan mas mahahasa ang pagsusulat sa isang conventional at casual na kuwento. mas nagiging interesante lalo na sa mambabasang pinoy kung may mga phrases kang 'sabi ni', at 'daw'.

** matapos basahin ang akda ni Tadeusz Borowski na This Way To The Gas, Ladies and Gentlemen nagkaroon ako ng interest sa post-World War II Eastern Europe fiction. isa pa lamang ang meron ako at ito ang Tomb for Boris Davidovich ni Danilo Kis. kung may alam kayong ganito ang writings, maari po bang pakisabi. maraming salamat in advance.

** successful naman kahit papaano ang Kapusuan ng LIRA. marami na rin ang dumating matapos kung magbasa. buti na lang kung hindi, nakita nila ako sa 'Matsing Mask' ko. nagkaroon lang ako ng ideyang gumawa ng ilang tula patungkol sa pag-dedekonstrak sa mga mitolohiyang personalidad. gusto ko silang bigyan ng bagong perspektiba, lalo na ang ilan sa mga palasak nang nagagamit tulad ni Kupido. challenge sa akin ito lalo na't nais kong bigyan ng pansin ang pagtutula. masyado kasi akong occupied sa trabaho para makabuo ng isang disenteng kuwento. yung talagang sa palagay ko maganda dahil sa pagtitiyagaan ko hanggang sa pagbuo ng outline at character studies. hindi naman sa pinagyayabang ko na madaling isulat ang tula, sa totoo isa ito sa mahirap gawin. lalo na kung magpapakabusisi ako rito. pero may libog akong nadadama ngayon sa pagtula, marahil epekto nang halos ilang buwang palihan sa LIRA. mga mangilan-ngilang linya pagsapit ng gabi, siguro ito lang ang kailangan ko para makabuo ng matinong tula. susubukan kong pakinisin ito tuwing lunch breaks o kaya habang dyumudyingel. time management lang to.

kailangan ko na rin sigurong pumili ng makatang pagbabagayan ko. sa kasalukuyan, naiibigan ko ang sensibilidad ng mga tula ni Jerry Gracio, ang pagiging pulido sa mga salita ni Mike Bigornia, ang pananaw ni Bobby Anounevo at Rosmon Tuazon, at ang kasimplehan nila Billy Collins at Ted Kooser. pero bukas pa rin ako sa ilang makatang magbibigay lalo sa akin ng maturity sa larangan ng panulaan.

** bilang unang salvo sa nasabing proyekto (na sana'y matapos ko), narito ang binasa ko sa Conspiracy kagabi with matching 'Matsing Mask':

Kupido
Enrique S. Villasis

Ang magtanim ng pag-ibig,
Ito ang tanging nakaatas sa akin.
Ilang beses na bang namulaklak ang aking mga tanim?

Ngayong gabi, ako ang humihimas
Ng serbesa, nakikinig
Sa sintunadong umaawit.
Kanina lamang, nabali ang sarili kong binhi.

Sa kabilang mesa, dinig ko
Ang lalaking may itinatagong hikbi.
Nagkukubli sa mga lagok ng alak
At nguya sa pulutang mani.

Ipinaglalayo kami ng distansiya,
Ipinaglalapit kami ng pag-iisa.

Nais kong isa-isahin ang mga punla
Na aking itinanim. Isa ba siya
Sa aking napabayaan?

Tumubo ngunit hindi nadiligan?
Mababaw ang pagkakapunla’t nabunot sa lupa?
O sadyang hindi nalagyan ng pataba?
Hindi napainitan sa araw?

Kay rami nila. Hindi ko matukoy
Kung sino siya roon.

Nais ko sanang muli siyang tamnan
Ng panibagong punla ng pagmamahal
Dahil ito ang nakaatas sa akin,
Ngunit ngayon gabi, tanging paglalasing
Sa pag-iisa ang aking magagawa.

** hindi ko itatanggi na malaking impluwensiya sa pagbuo ko ng tulang ito ang Matusalen ni Rosmon Tuazon mula sa kanyang chapbook na 'Mula'.

** nagbalik Dungeons and Dragons ulit ako. sa matagal na panahon, ito ang hinahanap ko. para makulit ko lang ang kaibigang Dungeon Master na magpalaro, nasabi ko sa kanya na balak kong bumuo ng isang sanaysay tungkol sa role-playing games. isang pagpaparallel ito sa mundong binubuo namin habang naglalaro at sa mundong talagang iniikutan namin.

** speaking of DnD, level 2 barbarian na ang character ko. napilitan akong maging hack&slash character dahil sa pangit ang stat ko. suicide na kumbaga ang paglalaro ko nito.

** mabalik tayo sa fiction, nakabili ako noong Read or Die Convention ng ilang libro. dalawa to be exact. ang 'Utos ng Hari at Iba Pang Kuwento' ni Jun Cruz Reyes at ang 'Werewolves on Their Youth' ni Michael Chabon. mas nag-eenjoy ako sa mga kuwento ni Jun Cruz Reyes kaysa kay Chabon kahit mas dysfunctional ang mga tauhan niya. dala siguro ito na mas kakaiba ang pagsipat ni Jun Cruz Reyes sa mga bagay-bagay. may angst din. pero sa katagalan, kapuna-puna ang impluwensya ni J.D. Salinger sa mga akda niya. isa pa sa bentahe ng mga 'luma o klasikong' akda ni Jun Cruz Reyes ay ang pagbibigay nito ng mga boses sa mga karaniwang taong hindi nabibigyang ng boses. si Jun Cruz Reyes ang spokeperson ng mga tambay, ng mga bunso, ng mga teacher enemy number one. sabi ko nga sa isang forum, wag silang mag-rave kay Bob Ong dahil mas nauna pa si Jun Cruz Reyes sa pagpapakyut. i-deny man ni Bob Ong, lutang ang impluwensyang Jun Cruz Reyes sa mga akda niya.

*** nakabili kasi ako nung Sabado nang The Best American Poetry 1998 sa Booksale at ang tula ni Edward Hirsch na 'The Lectures on Love' ang isa sa mga nag-struck sa akin. isipin mo iba't-ibang persona mula kay Marquis de Sade hanggang kay Collete ang nagbigay ng 'symposium' tungkol sa pag-ibig. nakakatuwa rin ang ginamit niyang mga forms at isa rito ang pantoum. ang pinakamaangas na symposium, siyempre kay Marquis de Sade.

at dahil tinatamad akong i-type ang nasabing tula, naghanap ako sa net (the power of unlimited connection thank you sa trabaho) ng mga tula niya at isa ito sa mga nagustuhan ko:

Poor Angels
by Edward Hirsch

At this hour the soul floats weightlessly
through the city streets, speechless and invisible,
astonished by the smoky blend of grays and golds
seeping out of the air, the dark half-tones

of dusk suddenly filling the urban sky
while the body sits listlessly by the window
sullen and heavy, too exhausted to move,
too weary to stand up or to lie down.

At this hour the soul is like a yellow wing
slipping through the treetops, a little ecstatic
cloud hovering over the sidewalks, calling out
to the approaching night, “Amaze me, amaze me,”

while the body sits glumly by the window
listening to the clear summons of the dead
transparent as glass, clairvoyant as crystal.
Some nights it is almost ready to join them.

Oh, this is a strange, unlikely tethering,
a furious grafting of the quick and the slow:
when the soul flies up, the body sinks down
and all night—locked in the same cramped room—

they go on quarreling, stubbornly threatening
to leave each other, wordlessly filling the air
with the sound of a low internal burning.
How long can this bewildering marriage last?

At midnight the soul dreams of a small fire
of stars flaming on the other side of the sky,
but the body stares into an empty night sheen,
a hollow-eyed darkness. Poor luckless angels,

feverish old loves: don’t separate yet.
Let what rises live with what descends.

*** isa pang tula mula sa unti-unti ko nang nagugustuhang makata, si Naomi Shihab Nye.

Blood
by Naomi Shihab Nye

“A true Arab knows how to catch a fly in his hands,”
my father would say. And he’d prove it,
cupping the buzzer instantly
while the host with the swatter stared.

In the spring our palms peeled like snakes.
True Arabs believed watermelon could heal fifty ways.
I changed these to fit the occasion.

Years before, a girl knocked,
wanted to see the Arab.
I said we didn’t have one.
After that, my father told me who he was,
“Shihab”—“shooting star”—
a good name, borrowed from the sky.
Once I said, “When we die, we give it back?”
He said that’s what a true Arab would say.

Today the headlines clot in my blood.
A little Palestinian dangles a truck on the front page.
Homeless fig, this tragedy with a terrible root
is too big for us. What flag can we wave?
I wave the flag of stone and seed,
table mat stitched in blue.

I call my father, we talk around the news.
It is too much for him,
neither of his two languages can reach it.
I drive into the country to find sheep, cows,
to plead with the air:
Who calls anyone civilized?
Where can the crying heart graze?
What does a true Arab do now?

*** kung may isa akong gusto kay Billy Collins ay ito ang kanyang simplisidad sa pagtingin sa mga bagay-bagay. simula sa paggamit niya ng diction at tone, simple at kung minsa'y conversational pero may dating siya matapos basahin. at sa imahen, may tendency siyang maging simple sa pagbibigay buhay sa mga ito. tulad ng dalawang tula:

Questions About Angels
by Billy Collins

Of all the questions you might want to ask
about angels, the only one you ever hear
is how many can dance on the head of a pin.

No curiosity about how they pass the eternal time
besides circling the Throne chanting in Latin
or delivering a crust of bread to a hermit on earth
or guiding a boy and girl across a rickety wooden bridge.

Do they fly through God's body and come out singing?
Do they swing like children from the hinges
of the spirit world saying their names backwards and forwards?
Do they sit alone in little gardens changing colors?

What about their sleeping habits, the fabric of their robes,
their diet of unfiltered divine light?
What goes on inside their luminous heads? Is there a wall
these tall presences can look over and see hell?

If an angel fell off a cloud, would he leave a hole
in a river and would the hole float along endlessly
filled with the silent letters of every angelic word?

If an angel delivered the mail, would he arrive
in a blinding rush of wings or would he just assume
the appearance of the regular mailman and
whistle up the driveway reading the postcards?

No, the medieval theologians control the court.
The only question you ever hear is about
the little dance floor on the head of a pin
where halos are meant to converge and drift invisibly.

It is designed to make us think in millions,
billions, to make us run out of numbers and collapse
into infinity, but perhaps the answer is simply one:
one female angel dancing alone in her stocking feet,
a small jazz combo working in the background.

She sways like a branch in the wind, her beautiful
eyes closed, and the tall thin bassist leans over
to glance at his watch because she has been dancing
forever, and now it is very late, even for musicians.


Creatures
by Billy Collins

Hamlet noticed them in the shapes of clouds,
but I saw them in the furniture of childhood,
creatures trapped under surfaces of wood,

one submerged in a polished sideboard,
one frowning from a chair-back,
another howling from my mother’s silent bureau,
locked in the grain of maple, frozen in oak.

I would see these presences, too,
in a swirling pattern of wallpaper
or in the various greens of a porcelain lamp,
each looking so melancholy, so damned,
some peering out at me as if they knew
all the secrets of a secretive boy.

Many times I would be daydreaming
on the carpet and one would appear next to me,
the oversize nose, the hollow look.

So you will understand my reaction
this morning at the beach
when you opened your hand to show me
a stone you had picked up from the shoreline.

“Do you see the face?” you asked
as the cold surf circled our bare ankles.
“There’s the eye and the line of the mouth,
like it’s grimacing, like it’s in pain.”

“Well, maybe that’s because it has a fissure
running down the length of its forehead
not to mention a kind of twisted beak,” I said,

taking the thing from you and flinging it out
over the sparkle of blue waves
so it could live out its freakish existence
on the dark bottom of the sea

and stop bothering innocent beachgoers like us,
stop ruining everyone’s summer.

*** ginusto kong magbigay ng ilang kritisismo pero hilaw pa sa kung hilaw ako kaya inilgay ko na lang ang sa palagay ko'y ilan sa mga okey na tula.

*** nitong nakaraang sabado (january 13), napag-isipan naming magkita-kita ng mga kaklase noong hayskul dahil sa birthday ng sponsor ko sa CAT na si jaja. kahit papaano may ilan na sumulpot, ako pa nga ang pinakamaaga. the usual na ginagawa kapag may pagtitipon ay inuman, kaya ayun nag-vodka muna kami tapos strong ice. tapong inom lang. binasa ni jaja at ni alvin (isang kaibigan nila jaja mula sa up) ang kuwento ko. natuwa naman sila at may mga natanggap din akong magagandang feedback. ang pinakanagstuck sa akin ay yung sinabi ni jaja, 'para makaalis sa de-latang buhay, kailangan bang magpakamatay'. wika niya, kailangang di pang-indibwal na pag-iisip sa pagtakas ang gagawing solusyon, mas mainam kung sa ikakabuti ng mga nakakarami. gusto kong i-take in consideration ang mga sinabi niya (maliban sa comparitive lit si jaja, aktibo rin siya sa mga usaping sosyal). malaking tulong yun, marahil sa pagsapit ng 2007 iiwasan ko ang pagsusulat nang may pansariling perspektiba. kung may tatakasan ako, mainam na may isasama ko sa pagtakas. which leads me na dapat na akong magbasa ng mga pilosopiyang pangsosyal. masyadong manipis ang pananaw ko at hanggang sa rabaw lang ang kaya kong ibigay na solusyon. marahil sa pagbabasa ng mga ganito mas lalong lumawak ang paningin ko sa mga bagay-bagay. hindi lamang isang simpleng pagtanaw pero tumatagos hanggang ugat.

*** napag-usapan namin ang mga kaklaseng biglaan ang pagkakaroon ng pamilya. ilan na kasi sa amin nagsettle down na. nangako ako sa sarili na pagpatak ko sa edad na 24 dapat may anak na ako, kahit hindi nanggaling sa akin. iniisip ko na kasi na parang kabarkada ko lang ang anak kapag lumaki na siya. tipong kaya ko pang makipag-basketball sa kanya kahit binata na siya o maiintindihan ko ang kanyang pag-ibig kapag dalaga na siya. sa mga panahon na iyon wala pa marahil akong rayuma o hindi pa makitid ang utak sa pananaw ng maagang pag-ibig. pero evaluating, hindi pa ako financially stable. takot akong maghirap ang anak ko. sa panahon ngayon, mahal na ang gatas.

*** may mga bagay akong gustong gawin ngayong taon gaya ng pagkuha ng mas matinong writing study. pero sa kalagayan ko ngayon sa trabaho, mukhang malabo. kaya baka ngayong taon sa libro at internet na lang ako aasa sa mga bagay na gusto kong matutuhan at gawin.

*** nag-iisip ako ngayon kung sasali ulit ba ako sa mga contests. noong una, just for the sake of experience, ni hindi ko nga aakalain na mananalo ako. pero ngayon, may urge akong sumali para manalo. hindi ganito ang thinking ko, at kapag ganito ang nangyari natatalo ako. hate ko pa naman ang matalo.

*** dahil bagong taon, kinasasabikan ko ang magiging kaganapan sa local music scene. siyempre hindi ko na isasama ang 2nd APO Tribute Album at ang malamang reunion concert ng Eraserheads. focus tayo sa mga bandang kinakapanabikan kong magrerelease ngayong taon.

1.) Giniling Festival - given na sa website ng terno na maglalabas sila ngayon ng album. goofy metal. yan ang iniisip kong ibansag sa kanila, pero baka magbago once mapakinggan ang buong album. may nagsabi na huwag bumili ng pirata dahil sa may sorpresa sa kanilang packaging. ano kayo yun? ang masasabi ko, sa ngayon mas nagiging creative na ang mga artist hindi lamang sa kanilang musika pati na rin sa packages.

2.) Radioactive Sago Project - oo, ilalabas na ng tropa ni Louyrd de Veyra ang kanilang pangatlong album ang 'Tangina Mo! Ang Daming Nagugutom Fashionista Ka Pa Rin'. marahil isa itong malaking social commentaries sa kasalukuyan, halata naman sa kanilang unang single ang 'Wasak na Wasak'. speaking of that, napansin kong effective ang pagiging avant-garde ng kantang iyon.

3.) Los Chupacabraz - this poet's band fused new wave and blues to the melody and tongue-in-cheek novelty wits for lyrics. sa kasalukuyan isa sila sa may gumagapang na cult followings among the writers and artists. hinihintay ko ang kanilang album o kahit man lang LP.

4.) Cosmic Love - soul will be the flavor the year, pangungunahan nila with Sino Sikat and Pinoy Stories. evident din ang galeng nila sa Island Lovin collaboration nila with Nimbus9.

5.) Sino Sikat - raging testosterone, paano mapipigilan yan. sa mga observant ng local music scene, wala na silang masasabi. isa ang kanilang album sa mga pinakahihintay.

6.) Swissy - Terno has a new girl and her name is Swissy. last 'in the raw' na-impress ako sa galing nito. she sounds sweet and she got the spank.

7.) Panky Trinidad - guilty pleasure lang.

8.) Nyko Maca - electrosamba anyone?

*** iniisip ko rin maglagay ng mga featured poems, and fictions tapos bibigyan ko ng ilang puna o kritisismo. ang nakakatakot nga lang hilaw pa ako sa mga ganitong bagay kailangan ko pang pag-aralan ng mas malalim lalo na sa tula. pero magsusubok ako.

The year 2006 produced a descent amount of good music. Talagang din a papaawat ang mga artists sa paggawa ng OPM, from indie to mainstream they connected the every ear of music loving Pinoy. One good thing about the music of 2006 is that it crossed boundaries – soul can be mix with jazz, jazz can be with rock, rock with a tinge of bubble gum pop so on and so forth. In the year 2006, bossanova became a sensation toppling acoustic acts, tribute albums became the soundtrack of city life, and future hit makers were covered 24/7, quartered and learned in one academy.

Before the Chinese New Year, dapat may recap sa mga best of ng OPM. Nagawa ng mga neophyte band na makasama sa count down. Some where able to surpassed the sophomore jinx. Yung iba kahit nagpalit na ng pangalan nagawa pa ring patunayan na ang tunog lang nila ang nagbago. At siyempre nariyan pa rin ang mga stalwart ng OPM industry.

(May ibang album achieved critical praises pero di ko magawang isama dahil saw ala akong kopya nila, these included the heavy ‘Conflagration’ ng Cog, ‘Transit’ ng Spongecola, Sleepyhead’s, Skies of Ember’s ‘Endless Swoon’, The Dawn’s 20th Year album at ilang emo bands.)

10.) Manila High – Kala

Influenced by the 70s Manila Sound, this band fused funk, disco, jazz, and pop to create a funky and groovy debut album. Their first single ‘Jeepney’ ruled some music charts gaining them nationwide attention. Noteworthy tracks include the bossa ‘Southside’, the novelty ‘Tubero’, the title track ‘Manila High’ and the VST inspired ‘Bakbakan Na’. Continuous playing of the album gave you an infectious grooving.

9.) 2 Step Marv – Kjwan

When Marc Abaya left Sandwich for Kjwan, marami ang nag-speculate na mas lalong paangasin ni Marc ang dati nang maangas na grupo. It was not really Marc’s full attention that gave this band the additional bravado it was also Boogie Romero’s guitar licks. From their sunny feeling ‘One Look’ the band proves that they evolved from a hard rocking band to a more matured musicians. Nagawa rin nilang gawing sophisticated ang nasabing album with tracks like ‘Can’t Do That’.

8.) Strangely Paired – Outerhope

Siblings Mike and Micaela Benedicto proved that even an acoustic guitar and an electronic organ can produce an infectious debut album. This duo were compared to the dream pop heroes like Nick Drake, Coctaeu Twins, and Belle and Sebastian that shows us Pinoy is not lagging behind in terms of music. Micaela’s sweet and delicate voice swoons like a little playful girl that matches with the atmospheric duet of their instruments. From their playful instrumental track ‘Learning to Skate’ to the infectious power pop ‘Final Hour’ this album is so atmospheric that you wanted to listen it during rainy days or preferably reading a book. Notable tracks will include the bluesy ‘Makisama’, the whimsical ‘Sky High Blue’ and the playful ‘Another Daybreak’.

7.) Discotillion – Narda

There is no stopping with Narda. From their indie debut album effort to its punk-dance riot sophomore album they had always proved that they can kick. Walang kaduda, Katwo Librado is the hottest female vocalist in town (after posing for FHM, definitely she is). Her vocal is so intense and fiery that it gave the track ‘Molotov’ its continuous flame. Hindi rin maiiwasan na mapasayaw sa mga naggagalawang tunog ng mga synths and undeniably strong drum beats. This short-span album delivers an in-your face songs about riots, dance party, crazy antics, car chases, and relationships. Track after track, it is undeniably infectious to the effect of faster paper works and uncontrollable head-banging.

6.) Extra Rice – Chillitees

Sabi nila ulan daw ang ultimate mood setter para sa tao pero habang pinakikinggan ko ang album na ito hindi ko maiwasang sabihing Chillitees can be a good mood setter. From the groovy ‘Sama Na’ to the bittersweet ‘Ex’, this album proves to be sultry, refreshing, soulful, sweet, and jazzy that you wanted to try to listen to the whole album again. One good thing about this album is that they employed the elegance of the Filipino language. Ginamit nila ang Tagalog and avoided the clichés that most RnB bands where doing which gives them an edge over Southborder and Freestyle.

5.) Queso – Queso

No they are not a new band, and their music – evolving. Tawag sa kanila dati’y Cheese at ang kanilang mga taga-sunod Tropang Daga, pero sa album cover pa lang pinatay na ang daga kaya intriguing ang dating ng bagong Cheese. Kung ang ilang nu-metal band ay nag-shift na ng tunog, sila, mas lalong pinahusay. Pinaghalu-halo nila ang iba’t-ibang genre para mas lalong umaangas ang tropical grunge nila. A steady mix of jazz, electronica beat, hip-hop, and the occasional reggae. Siyempre sino ang hindi magkakamali sa kanilang mouthful lyrics na binibigkas ni Ian Tayao. At ang ilang best tracks sa album ay ang ‘Furlan’, ‘Insekta’ , “santa Maria’ and the collaborated effort with the spoken-jazz genius Louyrd de Veyra, 'Billy Boy'.

4.) Tala-arawan – Sugarfree

Take a peek at Ebe Dancel’s diary. Mas personal ang dating ng album na ‘to para kay Ebe, nagsulat siya ng mga kantang naayon sa kanyang nadadarama, simula sa takot sa pagtanda (Salamin) hanggang sa sarkastikong hirit sa mga taong nangungutya (Ang Pinakamagaling na Tao sa Balat ng Mundo). But what makes this album special is that Ebe proved his worth as a honcho of mainstream pop-rock. The melody of the songs will stick in to your head na gugustuhin mong i-hum matapos ang ilang spin ng album. Adaptation. Nag-adapt ang bagong banda sa bago nilang kabandang si Kaka Quisimbing matapos umalis ang dating drummer na si Mitch. Sumasakto ang dating tunog nila Ebe sa mga drum beats ni Kaka, at si Kaka umaayon ang mga palo sa tunog ng Sugarfree. Mutualism kumbaga. ‘Ikaw Pala’ is a mellow song, walang kaduda-duda ang sentimentality ni Ebe pagdating sa mga ganitong uri ng mga kanta. At kung gagawa ng panibagong commercial ang mga network provider, paniguradong ‘Dear Kuya’ ang papatok sa mga utak ng mga taga-ads. At di mawawala ang mga break-up songs na gaya ng ‘Kung Ayaw Mo Na Sa Akin’ na hinaluan ng siste, at ang ‘Reunion’ bilang sequel ng kantang ‘Prom’ from their sophomore album.

3.) Blue Monsoon - Sound

From their previous positive debut album, Sound, this time took us to the darker and sober Manila, this may attributed to the inclusion of Malek Lopez (Drip, Rubber Inc) to the creative forces of the band. Sa first track (Blue Monsoon) palang gusto mo nang humiga at namnamin ang mga imahen na isinulat ni Sach Castillo, pero sa maiiging pagdarama mas kapansin-pansin ang loneliness sa pagbabago ng panahon. Ang isa sa maganda sa album na ‘to, mas nagbigay sila ng pansin sa mga kantang nasusulat sa Tagalog. Their debut effort only featured Habulan as a Tagalog track, now mas madami isama mo pa ang mahabang version ng ‘Di Na Natuto’. They sound like Steely Dan sa mga tracks na tulad ng ‘Where to Go From There’ and Corduroy sa instrumental track na ‘Let Get It Back’. They are not just a jazz fusion band, they tried to mix funk and electronica sa Jamiroquia-ish track ‘The Trouble With Me’. Notable tracks include the noir-ish ‘Turpentine’ (tribute track for the jazz goddess Billie Holiday), the darkest song in the album ‘Idlip’, the hypocrite-friendly ‘Maskarahan’, a tribute to Manila Sound ‘Maynila’, and the disillusioned “Bagong Siglo’. (Try ko gumawa ng album review nito)

2.) Fragmented – Updharma Down

When Armi and the band came out to the music scene via this album, kaliwa’t kanan na ang mga praises na natanggap nila, at kasama na rito ang respeto ng mga taga-industriya ng musika. Sa kanila nagsimula ang term na ‘fusion’ because their music can’t be classified as rock, jazz, pop, soul, triphop, or drum and bass, but one thing is for sure, spin after spin, siguradong bago mo nang mantra ay ang vocal prowess ni Armi Millare, the solid rhythm from the bass of Paul Yap, the affectionate guitar lines of Carlos Tanada, and the powerful drum beats of Ean Mayor.

1.) Flipino – Dong Abay

Dong Abay is what Lino Brocka is for film. Both persona captured the scenery of Philippine condition. Kung drama si Lino Brocka, wit ang pinagagana ni Dong Abay. ‘Awit ng Kambing’ can be compared with Lino Brocka’s ‘Insiang’. ‘Perpekto’ was Dong Abay’s answer to Lino Brocka’s ‘Tinimbang Ka…’. Kung hirap naman ng buhay ang pag-uusapan, parehong huli ng dalawa ang tunay na kalagayan ng mga mamayang Filipino. Si Brocka ay may ‘Maynila: Sa Kunko ng Liwanag’ samantalang si Dong Abay ay mayroon naming ‘Mateo Singko’. Sa ilang ulit na pagpapaikot ng album na ‘to, mas magbubukas ito ng karagdagang mata sa tunay na kalagayan ng Filipinas.

What makes Pinoy Christmas special ay ang MMFF. Siyempre lahat ng bata sa Manila ay nakadiskarte sa pamamasko. Isama mo pa na quality times ito para sa pamilya, kaya sige sugod sila sa mga sinehan para manood ng mga pelikulang Filipino. Ang huling taong nakapanood ako kasama ang Tatay ko ay noong Okey Ka Fairy Ko, yung first episode, sa lumang sinehan sa Odeon sa may Recto Ave.
Dahil sa kumikita na ako, gusto ko rin magrelax kaya galing sa bahay nila Mommy Angel Zyrah dumiretso kami sa SM Southmall kung saan nakipagkita muna kami sa college kabarkada ko na si Bernard para kunin ang naiwan kong mga libro sa bahay nila Alix. Matapos makuha, nagdecide na kami ng girlfriend ko na manood ng sine despite na inaantok siya. Dalawa lang ang pelikulang gusto kong panoorin – ‘Ligalig’ at ‘Kasal, Kasali, Kasalo’. Ligalig ang first choice ko dahil sa admit it film noir ito. Sa poster pa lang halata mo na. Sige, film-noir slasher flick para mas okey ang pag-claclassify natin sa kanya. Gusto naman ni Mommy Angel na yung ‘KKK’ ang panoorin, obviously dahil crush niya si Ryan Agoncillo.

Dahil ako naman ang magbabayad, ako ang masusunod. Nanood kami nang Ligalig.
Ligalig is my top choice to win the Best Picture Award. Technicals palang niya mapapamura ka na. Film-noir talaga ang treatment sa kanya, at kung papansinin nang maiigi, high definition digital camera ang ginamit saka inilipat sa film. Kaya buong-buo ang paggawa ng mga effects. Superb ang cinematography. Alam mo yung feeling na talagang dark ang atmosphere, from the opening sequence sa motel hanggang sa confrontation ng mga character nila Johnny Delgado at Cesar Montano. Familiar ako sa mga gawa nila Alfred Hithcock, at isa sa mga signature ng mga film noir ay ang halos di gumagalaw na mga sasakyan ngunit yung background lang ang tumatakbo. Yung taxi sequence nang papunta sila Junior sa bahay nila Sunshine Cruz, doon mo makikita ang galing ni Cesar at ng Director of Photography. Isa pa ay ang paggamit ng mga fog. Ang pulido ng takbo ng treatment sa kulay, pati na rin sa galaw ng camera. Nagulat ako dahil natural ang dating ng fog sa pelikula. Mas nagdagdag epekto ito sa pagiging noir ng Ligalig. Idagdag pa rito ang angas ng sounds at background music. Isa sa paborito kong pelikula ay ang ‘Fight Club’, di naman siya film-noir pero halatang isa ito sa mga inspiration ni Cesar lalo na sa sound editing (pay attention sa closing credit, parehong pareho sa Fight Club, akala ko nga The Pixies din ang tumutugtog).

Gaya ng mga ibang film-noir dapat mabilisan ang pacing kuwento. Isang araw lang naganap ang kuwento pero alam mong isang araw naganap yun dahil sa tight ng editing para makagawa ng mas mabilis ang galaw ng istorya. Maayos naman ang script yun nga lang may mga dialogue na off ako. Para bang hinahabol ni Cesar na manalo ng Villegas Award kung puro pang-soap opera ang mga linya ng mga characters simula sa character ni Rebecca Lusterio (yung bata sa Muro-Ami) hanggang sa pinaka-crucial na confrontations. Di nga rin kinalimutan ni Cesar na mag-pay tribute sa pinakagasgas na linya para sa mga slasher flicks na ‘you can run, but you can’t hide’.
Commendable naman talaga ang story, pero hindi talaga market ito para sa mga spoon fed brain Pinoy. Kung di ka sanay manood ng mga pelikulang tulad nito (o mahilig man lang magbasa) di mo kaagad makukuha ang twist ng kuwento. Semi-spoiler lang, apat na sequence ang dapat mong abangan para makuha ang twist:
1.) Ang motel sequence. May naganap na patayan sa motel, samantalang katatapos lang ni Junior makipagtalik sa isang prosti (Gwen Garci). (Nagustuhan ko ang batuhan ng dialogues nila ni Cesar)
2.) Ang sequence na pauwi sila Trixie sa kanila. Sakay sa isang lumang kotse, kumakanta si Johnny Delgado ng theme song ng Bagong Lipunan, sinabi ang kanyang pangalan at nagsaludo. Nag-cut ang scene kila Cesar kung saan inaalok siya ng tubig ni Toti (Katya Santos) dahil katatapos lang daw nitong kumanta.
3.) Pagsuot ni Junior ng headgear na ibinigay ng character ni Max (John Regala) sa harap ng salamin, naroroon ang reflection ni Johnny Delgado.
4.) Ang paglapag ng camera ni Toti sa lamesita pagkatapos nitong umuwi at habang katatapos pa lang ng patayan.

Hands down ako kay Cesar para sa pagdirehe niya sa pelikulang ito. Isa sa key factor kung paano magiging successful ang isang film-noir ay ang pagdevelop ng ilang patayan. Tahimik ang patayan dito. Walang sumisigaw habang iniisa-isa sila. Nakakadagdag sa cold bloodedness ng killer ang ganitong epekto habang unti-unti niyang pinapatay ang mga characters. In case naman kay Max, isang gilit sa leeg ang tumapos sa kanya habang inuubos ang isang round ng machine gun (mahina ako sa baril). Dito, may ballet ng violence na ipinapakita. Mas nagbigay ito ng dagdag takot.
Hindi rin miscast ang pelikula. Commendable si Celia Rodriguez bilang Mamang. Sa itsura pa lang niya, lalo na ang nanlilisik na mata, nakakatakot na paano kung lalagyan mo pa ng shotgun, pero may pa-cool effect pa rin dahil sa tabako at headset ng walkman (CD) na nakalagay lagi sa tainga. Ang character na si Max na war shocked na sundalo’y isinulat para lamang kay John Regala. At ano pa bang ihihirit ko para sa mag-asawang Sunshine Cruz at Cesar Montano. Noteworthy si Johnny Delgado bilang cold hearted killer. Sa paglalakad pa lang niya alam mo nang naglalabas na kaagad siya ng aura ng hilakbot. At si Bayani, siya na mismo ang comic relief, pampagaan sa tensyonadong pelikula.

Isa sa napansin ko sa pelikula ay ang sponsor. Subtle ang paglitaw ng mga sponsors dito na di mo man lang mamalayan, kasama na pala sila. Si Trixie ay nagtratrabaho sa Calayan Clinic at mismong si Dr Calayan ay nasa pelikula. Lumabas din ang TM at kung sisipatin nang maayos, ang cellphone na gamit ni Cesar sa kanyang commercial para sa network subscriber ay siya ring cellphone na gamit ni Junior. Ang Mega sardines ay makikita sa mga banner sa tindahan ni Inggo (Bayani Agbayani) na normal naman talagang nakikita sa mga tindahan. Ang medyo lantaran nga lang ay ang Espenili. Mula sa T-shirt ni Max hanggang sa shotgun ni Mamang.

Matapos mapanood ang Ligalig, napatanong ako, handa na ba tayong mga Pinoy sa ganitong uri ng genre. Kung tutuusin, iilan lang ang nanood pero sigurado ako may fulfillment sila na sulit ang kanilang binayad para sa pelikula.

Paalala lang di ito ang ultimate Filipino short stories na nabasa ko. Ilan lang 'to sa ilang beses kong binabalik-balikan basahin. Ito yung mga kuwentong mamangha ka, o di kaya makakadama ng kislot sa dibdib. Marahil may ilan pang maiikling katha ang makapasok sa listahan once mabasa ko sila o di kaya marediscover, sa ngayon heto na lang muna.

(Binabalak kong gumawa ng once in a week o di kaya once in a month (o kaya once in a blue moon) countdown ng mga akdang nabasa ko. Malamang puro Filipino short stories. Kaya watch lang mga kid sa darating na next installment nito.)

10. Dalantao ni Alwin C. Aguirre

Isa ito sa rare oppurtunities na may lalaking manunulat na tumatalakay sa pagbubuntis ng isang babae, ang pait ng makunan. Ang nakakamangha rito, nagawa ng manunulat na gumamit ng ilang elemento ng magic realism.

9. Old Movies ni Ian Rosales Casocot

Nang una duda ako sa pag-aallude niya sa mga pelikula, marahil dahil sa hindi ko kinahiligan ang mga classical Hollywood movies kahit nakailang re-runs na ang iba sa TnT. Mas namangha ako sa dysfunctional na relationship ng mag-ina at ang balighong ugnayan nila. Matapos panoorin ang ilang pelikulang nasasaad sa akdang iyon, doon ko lang na-reliaze na mas maganda ang epekto ng pagsasanib ng dalawang media. (check ninyo ang paggamit ng pelikula ni ingmar bergman na 7th seal sa kamatayan ng ina ng narrator, ayus talaga)

8. Sinsil Boys ni German V. Gervacio

Exploatation ang paksa ng kuwentong ito pero di sa kamay nang mapang-aping magulang, o mapang-alipustang pamayanan. Exploatation ito ng media sa mga batang lansangan. Silang nabubuhay para lamang sa rugby ay ginagamit pa ng kagahamanan ng mga taga-media. Isang malungkot na reyalidad.

7. The Assasination of the Citizen ni Dr. Mario Miclat

Kafkanesque ang dating ng akda ni Doc Mic. Sino nga ba ang kumidnap sa pangunahing tauhan - ang kanya bang asawa? ang kanya bang bayaw? ang pulubing nakita niyang namamasyal sa Cubao? ang estudyanteng kanyang ibinagsak? o ang mga taga-kilusan? Kung tutuusin walang malinaw na kasagutan dahil hindi rito umiikot ang kuwento. Mas nakatuon ang plot sa mga tawag sa telepono ng pangunahing bida hanggang sa makausap niya ang kanyang ama, na matagal nang patay at pag-usapan nila ang tungkol sa pakikisama.

6. Ang Liason ng 27th Floor ni Alan Derain

Sa unang bahagi ng kuwento alam mo nang binabasag nito ang kumbensyunal na pagsasalaysay. Ang narrator ang siya ring writer, literally. Dito, ang narrator ang nagpapatakbo sa buhay ng liason simula sa kamalasang inaabot nito hanggang sa pagdesisyunan ng tauhan na kumalas sa kagustuhan ng narrator na tila isa nang Diyos. Nakakatawa sa unang bahagi pero sa huli makikisimpatiya ka na rin sa liason bilang isang tau-tauhan lamang ng isang kuwento. Wika nga sa isang kanta ng The Smith, "I am human and I need to be love..."

5. Baliw ni Mayette Bayuga

Hindi baliw ang bida ng kuwento, marahil malapit na siyang maging isa. Sa mata ng bida masusi niyang sinipat ang dahilan ng kabaliwan ng isang babae -- simula pagtataksil hanggang sa pagsasawalang-bahala ng asawa sa katayuan ng babaeng inaagawan na ng katinuan, at ikinokondisyon na niya ang sarili sa darating na panahon. Feministang akda, oo pero makapangyarihan. Hindi nagsusumigaw na babae, hindi rin lumalaban. Itinapon ng may-akda ang mga gasgas na gawain ng mga feministang may-akda bagkus sumipat siya sa panibagong perspektibo ng isang Filipina - hindi martir ngunit naghahanda sa pangyayaring maari niyang sapitin.

4. Ang Pamilyang Kumakain ng Lupa ni Khavn dela Cruz

Dysfunctional ang pamilyang ito (at kung tutuusin lahat naman ng pamilya ay dysfunctional) ngunit sa likod nito sinipat ni Khavn ang kinabukasan ng pamilyang Filipino. Ano ang dahilan ng pagiging mahalay ng Ate, ang pagiging masokista (with split personality) ni Kuya, ang pagiging psychotic ni Tatay, ang pagiging 'martir' ni Inay, at ang di 'paglaki' ni Bunso? Wala makakapagsabi dahil mahohook ka sa violence ng kuwento. Bakit sila nagsasalusalo ng lupa? Wala ring makakapagsabi dala ng kabalighuan ng akda, isa itong pagtatangka ni Khavn na makapagsulat ng Bizarro fiction, isang hakbang para makabuo ng panibagong genre sa panitikang Filipino.

3. Sandosenang Sapatos ni Luis Gatmaitan MD

Isang akda tungkol sa unrequited love. Pinanganak ang kapatid ng narrator na walang paa, nakakapagtaka para sa isang anak ng sapatero pero hindi rito nagtapos ang pagmamahal ng buong pamilya sa kanyang kapatid. Sa tuwing sasapit ang kaarawan ng kapatid, nanaginip ito ng sapatos na maari niyang suotin, nagtuloy-tuloy ito hanggang mamatay ang kanilang ama. Sa akdang ito, maingat na hinawakan ni Luis Gatmaitan ang tema ng kamatayan at pag-ibig, sa sobrang ingat nang pagkakahawak niya nakakapagbigay ito ng kislot sa damdamin habang binabasa. Maingat din niyang hinabi ang mga salita para di magmukhang pilit o di kaya masyadong mushy.

Naisip ko, tinawid kaya ng pag-ibig ni Tatay ang mga panaginip ni Susie para maipasuot sa kanya ang mga sapatos?

Hindi ko tiyak.

Ang tiyak ko lang, hindi perpekto ang buhay na ito. Gaya ng hindi perpekto ang pagkakalikha sa kapatid ko. Pero may mga perpektong sandali. Gaya ng mga sandaling nilikha ni Tatay ang pinakamagagarang sapatos para kay Susie.

2. Kasal ni Eli Rueda Guieb

Isang pagsipat sa relasyon ang kuwentong ito (kung tutuusin forte na ni Guieb ang pagtalakay sa relasyon). Masusing hinawakan ni Guieb ang detalye nang paghihiwalay, ang masalimot na pakikipagrelasyon, ang paghahanap ng permanence samantalang umiikot ang buhay bilang transient, at ang malugod na pagtatangap kung paano haharapin ang kinabukasan. Kung kumalat sa net ang likha ni Guieb malamang pupunuin nito ang mga bulletin board ng Friendster o di kaya magiging laman ng mga forwarded mail. Magaan ang mga diyalogo samantalang epektibo ang naratibo, ang pagbubulaybulay ng narrator sa kanyang kasalukuyang katayuan, kasama na rin ang kaniyang kahapon at kinabukasan.

Minsan nga nai-quote ko to sa yahoo group ng mga kabarkada ko nang minsan may humihingi ng payo:

"maraming bagay sa mundo ang hindi puwedeng bigkisin ng mga kontrata ng relasyon. iisa lang naman ang batas ng relasyon, pagmamahal. kapag iyon ang nawala wala na rin ang silbi ang katotohanan ng mga kontrata. ang tanging katotohanan naiiwan ay ang pait ng pinawalang-bisang kontrata."

1. kung paano ko inayos ang buhok ko matapos ang mahaba-haba ring paglalakbay ni Norman Wilcayco

Anarkista ang may-ari ng buhok, ayon kay Jun Cruz Reyes sa Aklat Likhaan kung saan napabilang ang akdang ito. Si Tony, pinatatag ng kanyang pagkamulat sa kahirapan ay nagpunyaging maibago ang buhay ngunit sa kasamang-palad naging simula pa ito ng kanyang pagbagsak. Kung ganito ang pagsipat na gagawin sa kuwnto marahil trahedya ang kahahantungan ng akdang ito, ngunit kapag sinipat mo sa ibang dimensyon marerealize mo na hindi nabigo si Tony. Sa pagkain sa maangas na Kanong si Wayne naipakita ni Wilcayco na hindi lahat na transgressive fiction nag-rerely lang sa shock value ngunit dapat may pulitikang inilalatag (sa puntong ito napag-isa ang prinsipyo ni Wilcayco at ang tauhan niyang si Tony). Nagtagumpay si Tony, nagtagumpay si Wilcayco. Hindi rin marunong magpaumanhin sa paggamit ng salita si Wilcayco, alam niya kung kailan magmumura si Tony, alam niya kung ano ang sasabihin nito ito ang sangkap ng isang kontemporaryong kuwento para sa isang kontemporaryong sitwasyon.

Bawat pala ko ay sumasakit ang kanang braso ko. Ang ilong nga pala ni Wayne ang siya kong inulam nang maghapunan ako. Masarap pala ang ilong ng banyaga. Berde ang mga dahon. Ang buhay dito sa institusyon ng mga makata ay parang buhay sa loob ng aquarium nina Elmer, pinagmamasdan namin ang mga isdang sari-sari ang kulay. Fuck you! Eat dirt, motherfucker! Savor the taste of my native soil! Noong bata ako ay nag-iigib ako ng tubig. Noong lumaki ako ay nagtinda ako ng balut at sumama sa mga karpintero sa paggawa ng mga bahay. Masarap kumain ng balut. Si Wayne ay hindi na yata humihinga. Mahirap mag-aral sa UP kung squatter ka at may kaklase kang taga-ibang bansa. Sabi ni nanay, ang kilay ko raw ay hawig ng kilay ng tatay kong babaero. Kumusta na kaya si Klarang niligawan ko noong grade six ako?


sa totoo lang, mahirap gumawa ng listahan lalo na sa mga bagay na ayaw na ayaw mong bitiwan. personal choices lamang yan at walang masyadong batayan pero ang gaan nang feeling once naibahagi mo ang mga pananaw mo sa mga akdang ito. sa mga susunod, pipilitin kong gumawa na mayroon batayan. yung tipong may classification na, parang Top Ten Gay Stories o kaya Top Ten Pinoy Sci-fi. mukhang exciting din siya. kaya hanggang sa muli.